|
SCHIEDAM, provincie
Zuid-Holland. Havenstad aan de Nieuwe Maas, nu
vergroeid met Rotterdam en Vlaardingen. Ontstaan in de 13de eeuw bij
het kasteel te Riviere en al in 1275 met stadsrechten begiftigd. Behalve
handel en visserij was vanouds de industrie belangrijk, sinds het begin
van de 18de eeuw vooral de jeneverstokerij, die tot in de 20ste eeuw de
stad in haar greep had en het aanzien bepaalde. De binnenstad heeft
daardoor nog steeds een zeer eigen karakter, naar provincie
kaart, naar
plaatsnamen lijst
Nederland. Over de bouw geschiedenis van de driebeukige hallenkerk is weinig bekend. Tot de oudste, misschien 14de-eeuwse, delen worden gerekend het middenkoor, het noorderzijkoor en de toren, voorzien van afwisselend rond- en spitsbogige nissen. Rond 1400 ontstonden het middenschip en de noorderbeuk, rond 1500 de zuiderzijbeuk en het zuiderkoor. In het interieur prijkt een aantal mooie stukken, waaronder een preekstoel uit circa 1600. De Waag tegen de noordzijde van de toren was ooit een kapel. St.-Johannes de Doperkerk (RK; Lange Haven 72). Waterstaatskerk uit de jaren 1822-1824 door A. Tollus. Voormalige Beurs (Lange Haven 145). Groot rechthoekig gebouw uit 1786-1792 door Jan Giudici. Het gebouw werd na een brand in 1840 in de oude staat hersteld. Huis te Riviere (of Mathenesse). Het slot van Aleidis van Avesnes uit de tijd rond 1250 werd in 1350 zwaar beschadigd en daarna opnieuw opgebouwd. Na een tweede verwoesting in 1574 liet men het aan zijn lot over. Resten van een bakstenen toren, een trap en een tongewelf bleven bestaan. Stadhuis (zie afb.) Het vrijstaande, in aanleg midden-16de-eeuwse raadhuis heeft
een hoog zadeldak tussen twee sierlijk gebogen topgevels. Na een brand
in 1604 werd het hersteld en in 1782 door stadsbouwmeester Rutger van
Bol' Es geheel herbouwd. Daarbij ontstond ook de sierlijke klokkentoren.Zakkendragershuis (Oude Sluis). Het gildehuis der zakkendragers ontstond in 1725; in het houten torentje hing de klok die de leden het begin van de werktijd aankondigde. Molens. Van de 19 moutmolens die ooit ten behoeve van de branderijen draaiden, zijn er vier bewaard, alle hoge ronde stellingmolens van baksteen. Woonhuizen. Van de rijkdom van de jeneverbranders getuigen nog vele voorgevels, meestal in Lodewijk-XVIstijl, langs de Lange Haven, Tuinlaan en Lange Nieuwstraat. Het belangrijkste voorbeeld is ,het Huis Lange Haven 65, dat Jan Giudici in de jaren 1803-1804 voor de jeneverbrander C. Nolet bouwde. Het heeft een opmerkelijk grote zaal met Korinthische zuilen (tegenwoordig kantongerecht). In de voormalige pastorie aan de Lange Haven 134 woonde van 1864 tot zijn zelfmoord in 1894 de dichter-dominee F. Haverschmidt (Piet Paaltjens). Stedelijk Museum (Hoogstraat 12). Gevestigd in het St.-Jacobsgasthuis, gebouwd door Jan Giudici in 1787, een merkwaardig regelmatig complex van gebouwen. De kerk heeft een classicistische voorgevel met Korinthische zuilen. Naast een collectie archeologie en stedelijke geschiedenis herbergt het museum ook een 'open depot' met moderne kunst (o.a. veel van de Cobragroep). Regelmatig wisselende tentoonstellingen. In hetzelfde gebouw is het Nationaal Gedistilleerd Museum, gewijd aan de jenever, ondergebracht. Andere bezienswaardigheden. De Lutherse kerk (Lange Nieuwstraat 219) is een classicistisch gebouw uit het tweede kwart van de 19de eeuw met een kleine toren. De kruisbasiliek O.-L.-Vrouwe van de Rozenkrans (Singel 106), gebouwd in de jaren 1880-1881 door E.J. Margry, heeft een zeer complete neogotische inventaris. Parochiehuis en oudkatholieke kerk (Dam 28-30) zijn vroegeclecticistische gebouwen uit de tijd rond 1860. Het station (1959-1963) is een zeer opvallend gebouw van K. van der Gaast en J.H. Baas. W.M. Dudok bouwde de HAV-bank (1931-1935) aan de Gerrit Verboonstraat. De rij 19de-eeuwse branderijgevels aan de Westerkade vormen nu een interessant 'industrie1andschap '. Ook beide kanten van de Buitenhavensedijk bieden een fraaie aanblik.
Zoeken naar een
accommodatiebestemming (6498) in Nederland |
