KRUIDEN  uit Toscane , naar overzicht Mediterrane Culinaria. Reeds in de Oudheid was bekend welke kruiden de spijsvertering bevorderden en welke soorten een geneeskrachtige werking hadden.
††††††

    
De Griekse arts Hippocrates
liet nauwkeurige botanische en geneeskundige beschrijvingen na van bepaalde planten en ook de Romeinse geleerde Plinius kende beslist de planten in zijn kruidentuin. In de Middeleeuwen bleef het kweken van kruiden beperkt tot een paar kleine kloostertuinen, maar de door de Oudheid beÔnvloede Renaissance ontdekte opnieuw de mogelijkheden van kruiden en hun betekenis voor keuken en lichaam. Toen in de 15e eeuw in Pisa en Padua kruidentuinen werden aangelegd, wilde Florence niet achterblijven en Cosimo de Medici gaf opdracht voor de aanleg van de Giardini dei semplici. Lucca en Siena sloten zich bij het voorbeeld aan.

Het kruidige groen werd al snel tot een cultus, want de onopvallende planten leverden tenslotte veel goeds voor lichaam en ziel.
Peterselie gold als aansterkend middel, hielp tegen nieraandoeningen en, zoals Plinius beweerde, genas zelfs vis wanneer het kruid fijngehakt in het aas werd gestopt. Basilicum verhielp maagklachten en hielp bij misselijkheid. Salie had een antiseptische werking en tijm bestreed door te veel drank veroorzaakte hoofdpijn. Rozemarijn versterkte de zenuwen, pepermunt had een opwekkende werking. Dragon zou helpen bij slangenbeten. Bernage bracht troost, moed en verzachting bij spierverrekkingen. Venkel maakte kinderen rustig. Het was dan ook begrijpelijk dat iedereen van de kracht van kruiden wilde profiteren.

Nu wordt aan de keukenkruiden weliswaar geen grote geneeskrachtige werking meer toegeschreven,
maar ze zijn beslist niet meer weg te denken. Vooral Toscane is een waar kruidenparadijs, er groeien veel soorten in het wild en zelfs in de steden kweken de bewoners op het kleinste balkon wat basilicum, salie of rozemarijn in bloembakken of kleine aardewerken potten om de geurige blaadjes en stengels bij hun culinaire experimenten paraat te hebben.

 Kruiden soorten    
 Venkel
Venkel (finocchio) groeit in het zuiden van en langs de kant van de weg. In de keuken kunnen naast de knollen de stengel, bladeren en zaden gebruikt worden. Venkel brengt de Toscaanse finocchiona op smaak.
 Peterselie
Iemand die geen feestje of gebeurtenis overslaat, wordt in ItaliŽ come il prezzemolo genoemd, 'net peterselie', want peterselie wordt ook overal in gebruikt. Het universele kruid is niet alleen in Toscane geliefd. Peterselie past goed bij vis, salade, groente en paddenstoelen, maar brengt ook soep en ingewanden op smaak.
 Basilicum
Basilicum (basilico) is een niet weg te denken kruid in de Middellandse-Zeekeuken. Zodra we het aanraken of zijn blaadjes afstropen, verspreidt het zijn karakteristieke geur. Basilicum hoort in een salade, in tomatensaus en bij de typisch Toscaanse bruschetta, knapperig geroosterde sneetjes brood.
 Rozemarijn
 
De lipbloemige rozemarijn, rosmarino of ramerino, groeit in ItaliŽ in het wild. De spitse blaadjes van het kruid passen goed bij gebraad en vis, maar ook bij veel zoete gerechten, zoals castagnacrio, de lekkere kastanjetaart uit de Maremma.
 Salie
Salie (salvia) begeleidt vis- of vleesgerechten en brengt de marinade voor veel wildgerechten op smaak. Gebakken salieblaadjes smaken eveneens heel goed.
 Munt
In Toscane wordt vooral de kleinbladige pepermuntsoort menta nepetella gebruikt. De blaadjes van deze lipbloemige worden toegevoegd aan paddenstoelen en smakelijke stoofgerechten. Het krachtige kruid mag ook in veel salades, groentegerechten en diverse kruidenlikeuren niet ontbreken.
 Dragon
Kip en vis smaken met dragon (estragone, serpentaria) zeer goed. Het kruid wordt graag gebruikt om azijn te aromatiseren. De blaadjes kunnen echter ook in beslag gedoopt en in olie gefrituurd worden. Volgens de legende werd dragon rond 744 voor het eerst door de Fransen in St. Antimo bij Montalcino gekweekt.
 Tijm
Tijm (timo) is een kruid voor vleesgerechten en past goed bij varken, lam en wild. Hij groeit bijna overal en kan zonder veel moeite verzameld worden. Tijm brengt ook sauzen op smaak en wordt vaak in kruidenlikeuren verwerkt.
 Bernage
De bloemen van bernage (borragine of borrana, zoals de Toscanen zeggen) verfijnen salades. De bladeren kunnen net als spinazie bereid of gebakken worden.

Bron is Culinaria Italia, KŲnemann. ISBN: 3-8290-2903-9. U vindt hier ook een keur van recepten behorend bij bovengenoemde producten. Prachtig geÔllustreerd werk! Nog sporadisch verkrijgbaar. Van Uitgeverij KŲnemann is ons geen URL, WAP of EMAIL bekend

** Hoe maak ik een printversie van de pagina"?
** Door Tekengrootte  te wijzigen kunt u de leesbaarheid van de tekst sterk verbeteren.