AMANDELBOOM, Prunus amygdalus L.., naar overzicht Mediterrane Flora en Fauna. Maak uw keuze
Amandelen in de regio Valencia, Spanje Turrón, een soort nougat

    

Kleine bomen of heesters met licht roze bloemen. Bladeren zijn lancetvormig,  kaal en gesteeld.
De bloemen zijn vijf cm in doorsnede, alleenstaand of in paren. Ze bloeien vroeg in het voorjaar. Binnen de behaarde steenvrucht ligt meestal maar één zaad. De zaden, amandelen genoemd, worden als noten gegeten. Ze bevatten amygdalin, een glycoside waar onder anderen blauwzuur uit vrijkomt. Van de zaden wordt amandelolie, een etherische olie, gemaakt. De bittere (var. amara) wordt gebruikt voor het parfumeren van zepen en cosmetica. Voor gebruik als smaakstof, aroma voor bitterkoekjes en likeur, wordt de olie blauwzuur vrijgemaakt. De zoete olie (var. fragilis) of amandelolie wordt gebruikt in de farmacie. De boom is gevoelig voor vorst. Uit Azië stamt de abrikoos, Prunus armeniaca L., is door zijn witte bloesem te onderscheiden van de rood bloeiende perzik, Prunus persica L., afkomstig uit China.
Door kruisingen met de perzik zijn sierheesters ontstaan als het amandelboompje en de dwergamandel.
Behoort tot de familie van de Rosaceae. Hier behoren verder toe: rozen, krentenboompje, cotoneaster, meidoorn, kweeën, appels, sierappels, Japanse sierkersen, kersen, perziken, pruimen, laurierkersen, peren en lijsterbessen. 

Amandelen in de regio Valencia, Spanje
In januari bloeien de amandelbomen in de Sierra Espadán ten noorden van Valencia en hangt er een waas van wit en roze om de bergen. Een vergelijkbare aanblik bieden in dit jaargetijde veel streken langs de Spaanse Middellandse Zeekust, want tussen Tarragona en Máiaga groeien de meeste Spaanse amandelen (almendras). Verder worden er amandelen verbouwd bij Granada en Almeria, in het achterland van Andalusië, en op de Balearen. Per jaar oogsten de Spanjaarden gemiddeld 30.000 ton amandelen, waarvan een groot deel voor de export bestemd is.

De amandelboom is een sterke plant met een lange levensduur, die elk jaar bloeit.
De Romeinse agronoom Columcla zei dat deze boom niets anders dan harde, droge aarde behoeft. In Valencia kweekt men de amandelen inderdaad op zo'n karige bodem. Anders dan de sinaasappelboom, die geregeld besproeid moet worden, is de amandelboom met weinig tevreden. Zijn wortels gaan diep de grond in en halen daar het benodigde vocht.
Een amandelboom kan het best opgekweekt worden uit een bittere amandel. jonge bomen hebben een gladde lichtbruine stam, die in de loop der jaren donker en gegroefd wordt. Om nieuwe soorten te ontwikkelen en ten behoeve van een goede kwaliteit veredelt men de bomen. Als onderstam gebruikt men vaak een wilde amandel, maar soms ook een perzik of een abrikoos.

Als de vrucht rijp is, in augustus of september, barst de buitenste, fijnbehaarde laag van de vrucht open en komt de pit tevoorschijn.
Voordat de vruchten afvallen, leggen de boeren grote doeken onder de bomen om het verzamelen te vergemakkelijken. Na de oogst worden de vruchten gekraakt. Vroeger deed men dit zware werk met de hand, maar tegenwoordig zijn er speciale machines voor.
Als de amandelbomen bloeien, is de Middellandse Zeekust bedekt met een witroze sluier. 
Als de amandelen rijp zijn, barst de dop open en komt de pit tevoorschijn.  In enorme doeken, die onder de amandelbomen gespannen zijn, verzamelt men de vruchten.  Met een stok haalt men de laatste amandelen uit de boom. Er mag er niet een verloren gaan. De amandelen gaan in grote manden. Natuurlijk zitten er ook steeltjes en blaadjes tussen.  De takjes en blaadjes worden gescheiden van de kostbare amandelen door een machine.  Er blijven alleen amandelen over in de dop. Die moet ook weg.  Machinaal worden de amandelen gesorteerd op grootte en vervolgens gekraakt. Een deel komt ongepeld in de handel, de rest wordt volautomatisch gepeld. Tot slot sorteert men de amandelen met de hand, zodat alleen de beste waar wordt verpakt.
Er zijn talloze soorten amandelen in Spanje, met welluidende namen als larguetas, marconas , planetas en valecias. Sommige, zoals de langwerpige largueta en de hartvormige planeta, groeien in het hele land andere zijn alleen van regionale betekenis.



Tegenwoordig komen amandelen meestal als borrelhapje of tussendoortje op tafel,
maar voor de plattelandsbevolking waren ze lange tijd een belangrijke bron van eiwitten. De moderne voedingsleer kent je afhandel een hoge voedingswaarde toe: hij bestaat voor 54% uit vet en bevat ijzer, calcium, fosfor en vitamine B. In twee amandelen zit evenveel linolzuur als in 1,25 liter melk Dit meervoudig onverzadigde vetzuur is goed voor het hart en de bloedvaten. Amandelen eet men geroosterd, gezouten of met een laagje suiker. Verder maakt men er van oudsher turrón, marsepein en gebak van. Daarnaast kan men er visgerechten en sausen mee verfijnen. Zoete amandelolie wordt in de cosmetica-industrie gebruikt voor de vervaardiging van zeep en parfum. Bittere amandelen zijn niet eetbaar, want die bevatten het glycoside amygdaline, dat,bij de spijsvertering het giftige blauwzuur afscheidt. De olie wordt in de cosmetica- en geneesmiddelenindustrie en, in heel kleine hoeveelheden, voor het bakken gebruikt. 

Turrón
In Catalonië beweert men dat een banketbakker genaamd Pabio Turron aan het eind van de 18e eeuw
,
ten tijde van de Spaanse Successieoorlog, de turrón uitvond in Barcelona. Van amandelen en honing, de enige levensmiddelen die er nog waren in de belegerde stad, zou hij een soort nougat gemaakt hebben die als noodrantsoen diende. Het is echter waarschijnlijker dat de lekkernij door de Arabische veroveraars in Spanje is geďntroduceerd. In Jijona bij Alicante maakten joden en Arabieren lang voordat Pabio Turron geboren was al een soort nougat, die halve werd genoemd. In Turkije en het Nabije Oosten is nog steeds een zoete spijs te vinden die halva heet.

In Valencia werd turrón al vroeg als delicatesse beschouwd.
In de 16e eeuw zetten de raadsleden van Alicante hoog bezoek turrón en vijgenbrood (pan de higos) voor. Ze schijnen erg gul te zijn geweest, want in 1595 maande koning Filips 11 de stadsbestuurders in een brief tot matigen bij het aanbieden van deze kostelijke geschenken. Hoewel turrón tegenwoordig in heel Spanje bekend is en men er vooral met Kerst overal van smult, geldt de Valenciaanse plaats Jijona nog steeds als het centrum van de turrónproduktie. Door de eeuwen heen is de ambachtelijke bereiding blijven bestaan, waar de turronero kritisch op toeziet. Amandelen en honing zijn nog steeds de basisingrediënten voor echte turrón, waarvan puristen slechts twee soorten erkennen:
• zachte Jijona-turrón (turrón blando) en
• harde Alicante-turrón (turrón duro).

Voor de harde turrón worden de amandelen eerst geroosterd en in stukjes gehakt.
Daarna mengt men ze met honing en laat men de massa pruttelen bij een constante temperatuur, terwijl men roert met grote houten lepels. Tot slot voegt men wat eiwit toe als bindmiddel, waarna men het mengsel af laat koelen, vervolgens in stukken snijdt en dan, machinaal meestal, verpakt.

Voor de zachte turrón worden de afgekoelde blokken met amandelolie
tot een taaie pasta vermalen, opnieuw verhit, urenlang tot een zacht, homogeen mengsel geklopt en tot slot met eiwit gebonden. Naast de klassieke soorten, die uitsluitend uit amandelen, honing en eiwit bestaan, zijn er allerlei moderne varianten op de markt, met ingrediënten als eidooier, suiker, hazelnoten, pijnboompitten, kokos, gekonfijte vruchtjes en chocola. Vaak rekent men ook guirlache, een nougat die bestaat uit gekaramelliseerde suiker en ongeroosterde amandelen, tot de turrón.

Bron  CULINARIA ESPAŃA, Könemann. ISBN: 3-8290-1964-5. U vindt hier ook een keur van recepten behorend bij bovengenoemde producten. Prachtig geďllustreerd werk! Van Uitgeverij Könemann is ons geen URL, WAP of EMAIL bekend 

Uw accommodatie in Nederland
 kunt u goed vinden via Hotels/Appartementen/NL. Er zijn 6527  Hotels/Appartementen online boekbaar.
 Uw accommodatie in België
 kunt U goed boeken via Hotels/Appart./België. Er zijn 4966  Hotels/Appartementen online boekbaar.